بارنامه یا راهنامه چیست؟
اگر نگران خطرات حمل بار هستید، بارنامه - راهنامه تهیه کنید. معمولاً جابهجایی و حمل بار همیشه با چالشها و ریسکهای به خصوصی روبهرو میشود؛ زیرا حملونقل در جاده همیشه با خطراتی مانند خطر تصادف همراه است. در این شرایط صاحبان بار تمایل دارند تا از سالم به مقصد رسیدن بارهای خود مطمئن شوند و در صورت لزوم مشکلات خود را توسط قانون پیگیری کنند. در چنین مواقعی است که اسنادی مانند بارنامه و یا راهنامه به کار میآیند و تمامی ویژگی و مشخصات بار، موارد توافق شده در حمل بار مانند هزینه را بهصورت کاملاً قانونی ثبت میزنند. در این مقاله قصد داریم در مورد معرفی این دو سند صحبت کنیم، در ادامه با ما همراه باشید.
بارنامه چیست؟
قبل از اینکه بخواهیم به پاسخ این سؤال که بارنامه چیست؟ پاسخ دهیم، در ابتدا لازم است تا مفهوم این عبارت را به طور کلی بشناسیم. بارنامه BoL)) جزو یکی از مهمترین اسناد قانونی موجود در حوزه صادرات و واردات است. این سند قانونی را شرکت حملونقل برای شخص فرستنده صادر میکند. در این سند اطلاعاتی مانند مقصد، نوع و مقدار کالای حمل شده مطرح میشود. در حالت کلی بارنامه به یک سند ضروری و قانونی گفته میشود که تمامی اطلاعات موردنیازی که برای پردازش یک محموله لازم است را در اختیار فرستنده، گیرنده و یا نماینده قرار میدهد. همچنین در نظر داشته باشید که امضای این سند باید توسط خود نماینده حامل انجام شود.
چرا اخذ بارنامه- راهنامه اهمیت دارد؟
همانطور که گفتیم سند بارنامه- راهنامه یک سند الزامآور قانونی است؛ بااینوجود میتوان گفت این سند اهمیت بالایی دارد. در این سند تمامی جزئیات لازم جهت ارسال بار به تمامی نقاط دنیا مانند ارسال بار از ترکیه به ایران در دسترس حامل، فرستنده و گیرنده و همچنین نماینده ایشان قرار میگیرد؛ ازاینرو در صورت نیاز میتوان از این سند در دعاوی قضایی نیز استفاده کرد. بدین ترتیب تمامی طرفهای درگیر جهت کسب اطمینان از تنظیم صحیح بارنامه، نهایت دقت و تلاش را به کار میگیرند.
تنظیم بارنامه، همچنین تفکیک وظیفهها در عرصه صادرات و واردات و حملونقل بینالمللی را فراهم میآورد. این مسئله نقش بسیار حائز اهمیتی در جلوگیری از سرقت محموله نیز دارد. در حالت کلی، این سند درست شبیه به یک مدرک انکارناپذیر حملونقلی عمل میکند.
مزایای استفاده از بارنامه چیست؟
صدور بارنامه یا راهنامه قطعاً مزیتهایی برای صاحب بار به همراه دارد که از جمله آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
۱.پیش بینی هزینهها
با وجود این سند، بهراحتی میتوان هزینههای مربوط به حملونقل را پیشبینی کرد و ازاینرو برای جابهجایی کالاها برنامهریزی بهتری داشت.
۲.سهولت در روندهای گمرکی
این سند یکی از رسمیترین سندها برای مقامات گمرکی است و با وجود آن قطعاً روند کارهای گمرک راحتتر صورت میگیرد.
۳.پیش بینی زمان تحویل
با وجود بارنامه، میتوان زمان تحویل کالا به مقصد را راحتتر و بهتر پیشبینی کرد و برنامهریزی بهتری را برای تحویل کالاها انجام داد. اگر محمولهای بارنامه مغایر داشته باشد و یا اینکه اصلاً این سند را نداشته باشد، با مشکلات متعددی مواجه خواهد شد که از جمله آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
تأخیر در تحویل
نبود این سند میتواند مشکل تاخیر در تحویل کالا را به وجود آورد.
هزینههای بیشتر
نداشتن این سند میتواند هزینههای مربوط به حمل و جابهجایی را افزایش دهد.
مشکلات گمرکی
نبود این سند میتواند روند گمرکی را پیچیدهتر کند و اینکه مشکلات گمرکی متعددی را به وجود آورد که در پی آن محموله در گمرک باقی خواهند ماند.
راهنامه چیست و چه کاربردی دارد؟
راهنامه به یک مجموعه کامل از قوانین و مقررات، روشها و راهنماهایی گفته میشود که برای انجام کارهای حملونقل بینالمللی مانند حمل وسیله نقلیه، حمل کالا و حمل مسافر مورد استفاده قرار میگیرد. در این سند اطلاعات زیر موجود هستند:
· چگونگی ترانزیت و ترخیص کالا از گمرک
· قوانین و مقررات بسیار مهم بینالمللی در جابهجایی کالا
· روشهای نگهداری و بستهبندی کالا
· روشهای حملونقل مختلف مانند حملونقل جادهای، هوایی و راهآهن
· چگونگی برگزاری بیمه حملونقل
· راههای پرداخت هزینههای مربوط به حمل و جابهجایی
از بارنامه بهعنوان یک سند و یا مدرک برای انتقال محمولهها و کالاها از یک کشور به کشوری دیگر استفاده میشود. این سند اطلاعات مهمی مانند نام و آدرس فرستنده، جنس و نوع کالا، نام و آدرس گیرنده، روش حمل (زمینی، هوایی، دریایی) و هزینههای آن، تعداد و وزن بستهها و... را مشمول میشود.
فرستنده و گیرنده با داشتن راهنامه میتوانند بهآسانی از مرز عبور کنند و محموله خود را به مقصد نهایی و اصلی تحویل دهند. راهنامه یک سند کاملاً قانونی و قابلاعتماد است که مقامات دولتی و شرکتهای بیمه آن را قبول دارند.
جدا از این موضوع، در برخی مواقع از راهنامه بهعنوان یک ابزار مدیریتی جهت پیگیری و کنترل انتقال محمولهها و کالاها استفاده میشود. این سند یک سری اطلاعات کاملاً دقیق در مورد موقعیت کالا در طی مسیر را دسترس گیرنده قرار میدهد. در نتیجه صاحب بار میتواند بهآسانی ردیابی و پیگیری کالاهای خود را از زمان شروع تا پایان حمل بار انجام دهد.
تفاوت بارنامه با راهنامه
درمورد تفاوت برنامه- راهنامه این دو سند مهم حملونقل میتوانیم به مطالب زیر اشاره کنیم:
بارنامه در واقع به عنوان یک سند تجاری رسمی جهت حمل کالاها شناخته میشود، درحالیکه سند راهنامه به طور معمول به عنوان یک سند دارای اطلاعات دقیق، مورد استفاده قرار میگیرد.
بارنامه اطلاعاتی مانند نام و آدرس گیرنده و فرستنده، روشهای حمل (هوایی، زمینی، دریایی)، وزن و تعداد بستهها و هزینههای حمل را شامل میشود. این سند توسط مقامات دولتی قابل قبول است و به عنوان یک سند کاملاً قانونی و دقیق برای حمل و جابهجایی کالاها مورد استفاده قرار میگیرد.
درحالیکه در سند راهنامه اطلاعاتی مانند نام و آدرس گیرنده، نام و آدرس فرستنده، وزن و تعداد بستهها، نوع حملونقل، جنسیت کالا و... ذکر میشود. این سند نزد مقامات دولتی، بانکها و شرکتهای بیمه قابل قبول است و از آن برای پیگیری و کنترل حمل کالاها استفاده میشود.
برای درک صحیح این دو سند تصور کنید که یک شرکت تجاری تصمیم گرفته است تا کالاهای خود را کشوری به کشور دیگر جابهجا کند. در این حالت، برای انتقال کالاها ابتدا باید بارنامه را صادر کند. در نهایت با داشتن سند راهنامه، این شرکت میتواند از زمان شروع تا پایان حمل و همچنین تا زمان تحویل نهایی، کالاهای خود را ردیابی و پیگیری کند.
سخن پایانی
اگرچه بارنامه - راهنامه دو سند بسیار مهم در حملونقل بهحساب میآیند و کاربردهای مهمی دارند، اما این دو سند در برخی از موارد با یکدیگر متفاوت هستند. همانطور که بیان کردیم بارنامه - راهنامه اهمیت بسیار زیادی در امور حملونقل دارند. در این دو سند اطلاعات بسیار مهمی ذکر میشوند که هم برای گیرنده و هم برای فرستنده و هم برای حمل کالاها موردنیاز است. لازم به ذکر است که این دو سند کاربردهای مهم اما متفاوتی بایکدیگر دارند. در این مقاله سعی کردیم تا اطلاعاتی را که درمورد این سندهای مهم لازم است بدانید را مورد بررسی قرار دهیم، امیدواریم که مطالعه این مطالب برای شما مفید بوده باشد.

